หลังจากเรียนจบระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 แล้ว นับว่าเป็นช่วงรอยต่อสำคัญสู่เส้นทางการเรียนต่อในระดับที่สูงขึ้น การมองหาลู่ทางในการศึกษาต่อ เพื่อให้ตรงต่อความต้องการของตัวเองของนักเรียน จึงมีความสำคัญเป็นอย่างมาก เนื่องจากเนื้อหาและแผนการเรียนที่แตกต่างกัน

แอดมินส่องทางทุน by กสศ. จึงได้รวบรวมลู่การศึกษาต่อหลังจากจบระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น เพื่อให้นักเรียนเข้าศึกษาต่อได้ตรงกับความรู้ ความสามารถ และความสนใจ รวมถึงอุปนิสัยของตัวเราเองได้มากที่สุด

ลู่ที่ 1: เรียนต่อสายสามัญ

นักเรียนส่วนใหญ่ นิยมศึกษาต่อในระดับมัธยมศึกษาตอนปลายสายสามัญ หลังจากที่จบการศึกษาในระดับมัธยมศึกษาปีที่ 3 แล้ว โดยมีแผนการเรียนให้เลือกเรียนหลากหลาย ใช้ยื่นสมัครสอบในระดับปริญญาตรีในมหาวิทยาลัยต่อได้ การเลือกเรียนให้เหมาะกับความสนใจและความถนัดของนักเรียน จึงมีผลต่อการเลือกเรียนต่อในระดับอุดมศึกษาด้วยเช่นกัน

วิทย์-คณิต: แผนการเรียนนี้มุ่งเน้นในวิชา ฟิสิกส์ เคมี ชีววิทยาและคณิตศาสตร์ เป็นหลัก ทั้งรายวิชาพื้นฐานและวิชาเพิ่มเติม จึงทำให้มีเนื้อหาที่เข้มข้น ตอบโจทย์นักเรียนที่ช่างสงสัย ชื่นชอบการคำนวณ การคิดวิเคราะห์ และการทดลองนอกจากนั้นแล้ว หลังจากจบการศึกษา นักเรียนจึงมีโอกาสในการเลือกเข้าเรียนต่อได้หลายคณะมากกว่าสายอื่น ๆ
ศิลป์-คำนวณ: วิชาหลัก ที่นักเรียนต้องเรียนนั้น คือ ภาษาอังกฤษ-คณิตศาสตร์ โดยนักเรียนจะได้เรียนวิชาคณิตศาสตร์เทียบเท่ากับนักเรียนที่เรียนสายวิทย์-คณิต ทั้งรายวิชาพื้นฐานและเพิ่มเติม พร้อมกับการเรียนและฝึกทักษะภาษาอังกฤษครบทั้ง 4 ด้าน ได้แก่ ฟัง พูด อ่าน และเขียน ที่เข้มข้นกว่านักเรียนสายศิลป์-ภาษา
ศิลป์-ภาษา: สำหรับนักเรียนที่มีความถนัดและชื่นชอบภาษาต่างประเทศ เนื่องจากสายนี้ เน้นการเรียนทั้งภาษาอังกฤษและภาษาที่ 3 ควบคู่กับไป มีภาษาให้เลือกเรียนหลากหลาย โดยนักเรียนสามารถเลือกภาษาที่ 3 ได้ตามที่ตนเองสนใจ เช่น จีน เกาหลี ญี่ปุ่น ฝรั่งเศส เยอรมัน เมียนมา ฯ
ไทย-สังคม: เน้นเรียนวิชาภาษาไทยและสังคมศึกษา เหมาะสำหรับนักเรียนที่ชื่นชอบความรู้รอบตัว การเมืองการปกครอง หรือการใช้ทักษะทางวิชาชีพ โดยในบางโรงเรียนอาจมีการแบ่งสายการเรียนที่มีความถนัดเฉพาะทางลงไป เช่น ศิลปะศาสตร์ คหกรรม ศิลปหัตถกรรม เป็นต้น
นอกจากนี้นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย บางมหาวิทยาลัยได้เปิดหลักสูตรให้เข้าเรียนในบางวิชาล่วงหน้าได้ล่วงหน้า เช่น มหาวิทยาลัยรามคำแหง มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ฯ โดยใช้วุฒิการศึกษาระดับมัธยมศึกษาปีที่ 3 เข้าสมัคร จากนั้นนักเรียนสามารถเทียบโอนหน่วยกิตและผลคะเเนนที่เรียนล่วงหน้าไว้แล้ว ในการสมัครเข้าศึกษาต่อในมหาวิทยาลัยนั้น ๆ ซึ่งจะทำให้เรียนจบหลักสูตรระดับปริญญาตรีได้เร็วขึ้น

ลู่ที่ 2: เรียนต่อสายอาชีพ

หลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ (ปวช.) การเรียนสายอาชีวศึกษาหรือสายวิชาชีพ ในหลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ (ปวช.) เทียบเท่ากับการเรียนมัธยมศึกษาตอนปลาย เป็นหลักสูตรที่เน้นการเรียนรู้ ฝึกประสบการณ์จากการปฏิบัติ และทำงานจริง โดยเป็นการฝึกวิชาชีพขั้นพื้นฐานในสายงานสายอาชีพ ซึ่งมีสาขาให้เลือกเรียนกว่า 10 สาขาด้วยกัน เช่น อุตสาหกรรม พาณิชยกรรมและบริหารธุรกิจ ศิลปกรรม คหกรรม เกษตรกรรมและการประมง อุตสาหกรรมการท่องเที่ยว อุตสาหกรรมสิ่งทอ เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร อุตสาหกรรมบันเทิงและดนตรี และพาณิชย์นาวี ซึ่งแต่ละสาขาก็จะมีสาขาย่อยให้เลือกได้อีก ส่วนสาขาหลักดังกล่าวจะเปิดให้เรียนมากน้อยขึ้นอยู่กับวิทยาลัยของจังหวัดนั้น ๆ กำหนด

ขึ้นชื่อว่าสายอาชีพ จะเหมาะกับนักเรียนที่สนใจทำงานสร้างรายได้ได้เลย ไม่ว่าจะเป็นในรูปแบบของการรับจ้าง หรือเป็นผู้ประกอบการเอง โดยที่ไม่ต้องรอให้เรียนจบปริญญาตรีเหมือนกับสายสามัญ ใช้ฝีมือที่ได้ร่ำเรียนสร้างอาชีพได้เร็ว และหากประสงค์เรียนต่อให้มีวุฒิการศึกษาที่สูงขึ้นก็สามารถทำได้ ด้วยการเรียนต่อในหลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพขั้นสูง (ปวส.) และระดับปริญญาตรี ได้ตามลำดับ

ลู่ที่ 3: เรียนต่อสายตรง

ผู้ช่วยการพยาบาล เป็นการเรียนเพื่อประกอบอาชีพในสายงานสุขภาพ นักเรียนที่มีความประสงค์เข้าเรียนในหลักสูตรนี้ สามารถสมัครเข้าเรียนโดยใช้วุฒิการศึกษาในระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ขึ้นไป สมัครเรียนได้ที่ โรงพยาบาล บริบาล และบริรักษ์ โดยมีระยะเวลาในการเรียนแตกต่างกันไป ตั้งแต่ 6 เดือน, 8 เดือน และ 10 เดือน ซึ่งขึ้นอยู่กับความสะดวกของผู้เรียน และสามารถประกอบวิชาชีพได้เลยหลังจากสำเร็จการศึกษาแล้ว
ช่างเฉพาะทาง สำหรับนักเรียนชาย ที่กำลังศึกษาอยู่ในระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 เทอมสุดท้าย หรือ ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 ที่เรียนนักศึกษาวิชาทหาร สามารถสมัครเข้าศึกษาต่อในสายอาชีพในโรงเรียนช่างการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค ในระยะเวลา 3 ปี และเข้ารับการบรรจุเป็นพนักงานช่าง หลังจากเรียนจบหลักสูตร

แนวทางการศึกษาต่อหลังจากจบชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 มีให้เลือกหลากหลาย การตัดสินใจเลือกเรียนต่อในด้านใดนั้น ย่อมส่งผลต่อการเรียนต่อในอนาคต ก่อนเลือกเรียน คุณครูสามารถช่วยชี้แนะแนวทาง ให้นักเรียนรู้จักและเข้าใจความต้องการของตนเองได้มากขึ้น เพื่อให้นักเรียนเลือกเรียนต่อได้ตรงกับความสนใจและความถนัด ไม่เสียโอกาสการฝึกฝนให้เกิดความเชี่ยวชาญ เป็นอาวุธชิ้นสำคัญใช้ยกระดับคุณภาพชีวิต ครอบครัว เศรษฐกิจ และสังคมได้ต่อไป

คุณครูของ กสศ. ติดตามข้อมูลทุนการศึกษาอื่น ๆ นอกเหนือทุนของเราได้ที่ เฟซบุ๊กกรุ๊ป “ส่องทางทุน by กสศ.”